Mensen zijn hun eigen grootste vijand

Ik krijg soms coachees die al eerder elders sessies hebben gehad. Vaak omdat zij niet verder komen, ook niet met de adviezen die ze kregen. Ik geef eerlijk gezegd geen adviezen als het maar even kan.
Deze coachee, die al wat ouder is, worstelt enorm met de huidige situatie in eigen land, maar ook wereldwijd. Hij maakt zich zorgen over alles wat er gebeurt en vraagt zich af wat dat betekent voor kinderen en kleinkinderen.
Hij kreeg van de vorige coach mee: Covey met de cirkel van betrokkenheid en de cirkel van invloed.
Hij heeft allerlei adviezen opgevolgd en uitgeprobeerd om de cirkels bij elkaar te brengen.
Ik zelf vindt het een nogal mechanisch geheel. Ook sommige zaken zijn te simpel voorgesteld alsof de mens en zijn totale context altijd maakbaar is. In de huidige trends vergeet men vaak het effect van de context en het systeem. De context binnen de cirkel van invloed, maar ook het systeem buiten die cirkel en binnen de cirkel van betrokkenheid. Er is weinig aandacht voor effecten van kleine systemen op grote systemen en andersom.
Als je vanuit Covey beweert: “Reactieve mensen geloven dat eerst de wereld om hen heen moet veranderen, voordat zij zelf kunnen veranderen. Dit is verkeerd gedacht. Verandering begint bij jezelf. Door een proactieve houding aan te nemen kun je zelf positieve veranderingen teweegbrengen.”
Daarmee kom je bij het probleem van deze coachee: de zorgen vanuit het grote systeem, de trend van deze tijd. Waar hij geen invloed heeft op het grote systeem (volgens de cirkel), maar ook niet op zijn kleine systeem, behalve zijn eigen directe contacten.
Mensen scheppen systemen, passen zich eraan aan en raken vervolgens gevangen in wat zij gezamenlijk in stand houden.
Ook “infecteren” systemen elkaar als een viraal infect.
Hij noemt dit de “verrechtsing van de wereld” tot en met de buren in zijn stad; een afnemende bereidheid om samen te leven. Dat betekent in zijn visie dat ook zijn beïnvloeding niet veel verder gaat dan de mensen waar hij contact mee heeft. Om mensen dan etiketten te geven als pro-actief of reactief gaat mij te ver. Iedereen heeft een mix, ook binnen zijn mogelijkheden.
Het enige wat echt geldt voor iedereen is: alleen je eigen acties en gedragingen hebben invloed op een systeem dat daar open voor staat.
Het systeem heeft zijn eigen krachten die vaak veel sterker zijn dan je invloed als je gedrag geen macht heeft in het systeem. Groepsdruk is vaak sterker dan de eigen wil om te acteren inclusief de consequenties ervan.
Zo kan je individueel niet zorgen dat mensen als Poetin, Netanyahu, Trump e.a. zich anders gaan gedragen, maar ook nauwelijks invloed hebt op een trend om de aarde te behouden of duurzaamheid in het algemeen.
Wat overblijft is wat bij Covey ook niet aan de orde komt: beïnvloeding van systemen.
Pas wanneer een systeem zijn eigen voortbestaan bedreigt, kan noodzaak veranderen in een collectieve behoefte. En daarbij komt ook nog dat virussen lastig zijn te bestrijden.

Een mens verandert alleen als er een noodzaak of behoefte is om te veranderen en deze herkent en erkent wordt.

Hoe gek het ook klinkt: de hoop zijn onder andere de enorme branden in Europa, de stortbuien in India, de hittegolven, de stijging van de zeespiegel, de massale hongersnood en de oorlogen.
De Noodzaak is er al, de behoefte groeit.

TOCH HOOP.